بررسی دلایل کشت زعفران

ارسال توسط فاطمه نوروزی

30/07/2024 روشن 30/07/2024

ساده‌ترین گیاهی که در اکثر مناطق ایران قابل‌کشت است و سوددهی بالایی دارد، زعفران است. دلایل کشت زعفران این گیاه را به یکی از گران‌ترین گیاهان تبدیل کرده است. اغلب افراد گمان می‌کنند که زعفران فقط در خراسان قابل کشت است؛ اما در حال حاضر در اغلب شهرهای ایران از جمله همدان، تبریز و کردستان تا فارس و کرمان زعفران کشت می‌شود و زعفران‌کاران از هر هکتار مزرعه زعفران درآمد میلیاردی به‌دست می‌آورند.

در همه دنیا گیاه زعفران به‌عنوان یکی از پرخاصیت‌ترین ادویه‌ها و البته گران‌ترین آن‌ها شناخته می‌شود. خوشبختانه مبدأ این ادویه کشور ایران است. با‌توجه‌به چرخه زندگی و اصول کاشت زعفران این گیاه به مصرف آب بسیار کمی نیاز دارد؛ چرا که فصل رشد زعفران همراه با بارش‌های پاییزه و زمستانه است. در این مقاله از سری مقالات زعفرانیه از مزایای کاشت زعفران که کشاورزان را به سمت کشت زعفران سوق می‌دهد صحبت خواهیم کرد و یک‌به‌یک دلایل کشت زعفران را بررسی می‌کنیم.

شرایط آب ‌و هوایی منطقه برای کشت زعفران

زعفران یک گیاه نیمه‌گرمسیری محسوب می‌شود که می‌تواند در تابستان حداکثر دمای 40+ درجه و در زمستان ۴0- درجه را تحمل کند؛ پس مقاومت به گرما و سرما از مزایای کاشت زعفران است. از دلایل کشت زعفران در مناطق با زمستان‌های نسبتا سرد و همراه با بارندگی این است که طی پاییز و زمستان نیاز آبی این گیاه را بارندگی‌های فصلی فراهم می‌کنند.

از آن طرف خاک مزرعه در فصل تابستان نباید رطوبت بالایی داشته باشد و به تابستان‌های خشک نیاز دارد. باتوجه‌به اصول کاشت زعفران این گیاه در شمال کشور به‌روش خاکی قابل کشت نیست. به‌طورکلی مناطقی برای کاشت زعفران مناسب هستند که از آب‌وهوای متعادل برخور‌‌دارند. به‌جز شمال و جنوب تقریباً در ۸۰ درصد خاک ایران می‌توان به روش خاکی زعفران کشت کرد.

خصوصیات زمین و آب موردنظر

یکی از دلایل کشت زعفران در زمین‌های حاوی مواد معدنی این است که باید پیاز زعفران مرغوب بین ۷ تا ۸ سال در خاک زمین موردنظر باقی بماند. بهتر است طبق اصول کاشت زعفران، خاک مزرعه در آزمایشگاه مورد آزمایش قرار بگیرد. بهترین خاک برای کاشت زعفران خاک لومی شنی است که ترکیبی از ماسه، خاک رس و شن با نسبت‌های تقریباً مساوی است. بهترین شوری زیر ۲۰۰۰ میکروموس بر سانتی‌متر (µS/cm) است؛ اما در مقادیر پایین‌تر از ۴۰۰۰ نیز مقاوم است. ph مناسب برای آب مزرعه زعفران و خاک ۶.۵ تا ۷.۵ است.

دلایل کشت زعفران؛ زمان کاشت زعفران

کاشت زعفران از اواسط خردادماه تا اواسط مهرماه طول می‌کشد. قبل از اینکه بارندگی‌های پاییزه شروع شود شما باید کاشت زعفران را به اتمام برسانید. بهترین ماه‌ها برای کاشت زعفران تیر و مردادماه است؛ زیرا در این مدت زمانی قیمت‌ها مناسب هستند. اگر شما می‌خواهید در آینده زعفران مرغوبی برداشت کنید باید به زمان کاشت که فاکتور بسیار مهمی است و اصول کاشت زعفران توجه مخصوصی داشته باشید.

نیاز آبی مزرعه زعفران

اگرچه زعفران گیاه کم‌آبی است؛ اما طبق اصول کاشت زعفران پیاز آن در دوره‌ رشد به رطوبت نیاز دارد. دوره رشد پیاز زعفران از پاییز آغاز می‌شود و دارای دو مرحله ‌است که پاییز مرحله گلدهی و تکثیر پیاز زعفران در زمستان و بهار اتفاق می‌افتد. در این بازه زمانی از طریق بارندگی‌های فصلی رطوبت مورد نیاز پیاز تأمین می‌شود. به‌طورکلی زمانی که رطوبت خاک پایین است؛ یعنی در اوایل بهار و فصل زمستان، باید آبیاری کنید. در دوره رشد پیاز دو تا چهار مرحله مزرعه به آبیاری نیاز دارد.

محصولات پیشنهادی

روش‌ های کاشت زعفران

یکی از دلایل کشت زعفران را می‌توان تنوع در روش‌های آن دانست. کاشت زعفران به سه روش گلخانه‌ای، گلدانی و خاکی صورت می‌گیرد. پیاز زعفران برای اینکه رشد کند باید در مناطق دارای آب‌وهوای معتدل کشت شود. فصل تابستان زمان کشت زعفران است و مزرعه را برای اولین بار باید در مهرماه آبیاری کرد.

کشت گلخانه‌ای: از روش کشت گلخانه‌ای که یکی از جدیدترین روش‌های کشت زعفران است در مناطقی که برای رشد زعفران اقلیم ناسازگاری دارند، استفاده می‌شود. معمولاً کشت گلخانه‌ای به روش کشت ایروپونیک صورت می‌گیرد.
کشت خاکی: یکی از قدیمی‌ترین و معمول‌ترین اصول کاشت زعفران، کشت خاکی است. در زمین‌های کشاورزی کشت خاکی زعفران به شکل سنتی و با استفاده از ماشین‌آلات کشاورزی به‌صورت مکانیزه صورت می‌گیرد. در روش کشت خاکی یک‌بار کشت انجام می‌شود و می‌توان ۷ تا ۸ سال بدون جابه‌جایی زعفران برداشت کرد که یکی از دلایل کشت زعفران همین موضوع است.
کشت گلدانی: همه موارد مرتبط با کشت خاکی را باید در‌مورد کاشت زعفران گلخانه‌ای در گلدان و خانه مد‌نظر قرار دهید. برای ‌مثال در مرحله اول باید قسمتی از حیاط خانه یا تراس که گلدان‌های زعفران قرار است در آنجا قرار بگیرند، مجهز به دما و نور مناسبی باشد. کم‌توقع بودن این گیاه از دلایل کشت زعفران است.

دلایل کاشت زعفران

استفاده از زعفران به‌عنوان یک منبع درآمدزا، از مزایای کاشت زعفران است. به دلیل قیمت بالای این محصول و تقاضای بالا در بازار جهانی، کشت و برداشت زعفران موردتوجه بسیاری از کشورها و کشورهای تولیدکننده قرار گرفته است. همچنین برای اقتصاد کشورها و به‌خصوص کشورهای تولیدکننده آن، تولید و صادرات زعفران به‌عنوان یک منبع درآمدزایی بسیار مهم است. تولید و صادرات زعفران در اشتغال‌زایی و رشد اقتصادی در مناطق کشاورزی و روستایی تأثیرگذار است. در ادامه به معرفی دلایل کشت زعفران می‌پردازیم:

1. مصرف کم آب

در شرایط فعلی از مهم‌ترین دلایل کشت زعفران نیاز کم این گیاه به آب برای رشد است. در سال‌های اخیر که ایران دچار خشکسالی شده است و سال‌به‌سال این وضعیت کمبود آب حاد‌تر می‌شود باید به کاشت گیاهانی پرداخت که مصرف آب کمی دارند. از جمله کم‌مصرف‌ترین گیاهان در زمینه مصرف آب زعفران است. بنا به اصول کاشت زعفران این گیاه در بازه زمانی یک‌ساله فقط به ۳ تا ۴ بار آبیاری نیاز دارد؛ همین امر در سال‌های اخیر باعث شده است که کاشت زعفران زیاد‌تر شود و کشاورزان زیادی به کاشت و تولید آن بپردازند.

2. سودآوری زیاد از دلایل کشت زعفران

زعفران یک کالای لوکس‌ در جهان است. مردم حتی با هزینه بالایی که برای تهیه آن پرداخت می‌کنند باز هم به‌خاطر عطروطعم فوق‌العاده آن دوستدار و راغب آن هستند. ازاین‌رو نگران زعفرانی که تولید می‌کنید نباشید؛ زیرا این ادویه خوش‌رنگ و لعاب را در کمترین زمان ممکن می‌توانید به فروش برسانید.

سود‌آوری زیاد از دلایل کشت زعفران است. چندین برابر سرمایه‌ای که برای کاشت زعفران می‌پردازید، برداشت این گیاه به شما سود می‌رساند. با‌توجه‌به این که پیاز زعفران برای مدت 7 سال در خاک باقی می‌ماند و رشد می‌کند شما فقط یکبار برای خرید پیاز زعفران پول پرداخت می‌کنید؛ ولی از محصول و سود آن تا ۷ سال بهره‌مند می‌شوید.

3. سازگاری بالا

زعفران یک گیاه نیمه‌گرمسیری محسوب می‌شود و از آن جایی که بیشتر مناطق ایران نیمه گرمسیر هستند، زعفران در بخش‌های مختلف ایران قابلیت کشت دارد. این گیاه در برابر گرمای تابستان و سرمای زمستان از مقاومت بالایی برخوردار است. این موضوع یکی دیگر از دلایل کشت زعفران است که باعث می‌شود کشاورزان زیادی از مناطق مختلف ایران کشت زعفران را انتخاب کنند.

4. خواص دارویی از دیگر دلایل کاشت زعفران

از دیگر دلایل کشت زعفران خواص دارویی آن است. برای درمان بیماری‌های زیادی از این گیاه دارویی استفاده می‌کنند. از‌آنجایی‌که زعفران شادی‌آور و آرام‌بخش است و در درمان افسردگی تاثیر زیادی دارد، از آن به‌عنوان یک دارو و راهکار درمانی استفاده می شود.

5. زمان و فعالیت کم برای کاشت زعفران

در کنار مزایای کاربردی و ارزشمند زعفران، در فرایند کاشت تا برداشت نیازمند زمان کمی است. این گیاه کم‌توقع است و به آب کمی نیاز دارد. زعفران یک محصول اقتصادی با سود بالا است که به مراقبت و نگهداری زیادی نیاز ندارد. زمان و فعالیت کم یکی از بهترین دلایل کشت زعفران است. بیشترین وقتی که باید برای زعفران از زمان کاشت تا برداشت محصول گذاشت تقریبا 4 تا 5 ماه است. در این بازه زمانی به حضور مستمر شما نیاز نیست و می‌توانید به‌صورت پراکنده به فعالیت‌های کشاورزی مختلفی مشغول شوید. در بقیه سال هم به طور پراکنده و بافاصله زمانی زیاد به فرایندهای کشاورزی و نیازهای مزرعه بپردازید.

6. برگشت سرمایه در کوتاه‌ترین زمان + صادراتی بودن زعفران از دیگر دلایل کشت زعفران

از دیگر دلایل کشت زعفران این است که شما با یک‌بار کشت زعفران نه‌تنها به سرمایه اولیه‌تان می‌رسید؛ بلکه چندبرابر آنچه هزینه کرده‌اید، سود می‌کنید و در سال‌های آتی که تولید زعفران افزایش پیدا می‌کند سرمایه شما هم چندبرابر زیاد می‌شود. همچنین ایران به‌عنوان تأمین‌کننده 90 درصد زعفران جهان شناخته شده است. کشورهای دیگری نیز در سال‌های اخیر به تولید زعفران پرداخته‌اند؛ اما سهم آن‌ها بسیار ناچیز است. زعفران به‌عنوان یک محصول صادراتی و استراتژیک از اهمیت زیادی برخودار است.

7. تکثیر پیاز زعفران

عامل تکثیر زعفران، پیاز زعفران است. پیاز زعفران با تقسیم و تکثیر افزایش پیدا‌ می‌کند. این مزیت یکی از دلایل کشت زعفران به‌حساب می‌آید؛ زیرا شما علاوه بر برداشت محصول نهایی زعفران با فروش پیازهای زعفران می‌توانید نیز به درآمد برسید.

جمع‌بندی

کاشت زعفران داری سه روش روش خاکی، گلخانه‌ای و گلدانی است. پیاز زعفران در مناطقی که دارای آب‌وهوای معتدل هستند کشت می‌شود. فصل کشت زعفران تابستان است و اولین آبیاری در ماه مهر انجام می‌گیرد؛ به‌طورکلی زعفران به ۲ تا ۴ مرحله آبیاری نیاز دارد. کشت زعفران چند ساله است؛ یعنی پیاز زعفران به مدت ۷ سال در خاک می‌ماند و شما با یک‌بار هزینه‌کردن چندبرابر آن سود می‌کنید.

با دلایل کشت زعفران که ذکر شد می‌توان گفت که قطعاً مزایای کاشت زعفران از هر نظر سودمند است. هم برای درآمدزایی مناسب است و هم اصول کاشت زعفران با شرایط کم‌آبی که با آن مواجه هستیم سازگار و منطبق است. در کنار موارد ذکر شده همیشه خرید زعفران اصل یکی از دغدغه های مردم است. زعفرانیه این ادویه ارزشمند را بر اساس اصول حرفه‌ای پرورش و با بالاترین کیفیت ارائه می‌دهد. شما این امکان را دارید که باکیفیت‌ترین نوع زعفران را به‌سهولت از فروشگاه زعفرانیه تهیه کنید.

محصولات پیشنهادی